مقاله‌ حاضرتحت‌ عنوان‌" دولت‌ الكترونیکی‌ درعمل‌" ‌ تلاش‌ مؤلفان‌ حول‌ موضوع‌ مورد بحث پیرامون چالش‌های‌ موجود برسرراه‌ تحقق‌ ‌ پدیده‌  جدید دولت الکترونیک و موانع‌عمده‌ پیشرفت‌ مطلوب ‌ است‌. مقاله‌ حاضر سعی شده تا به‌ راهبرد و راه‌كارهای‌ عملی‌ برخی‌ كشورهای‌ پیشرو در حوزه‌ دولت‌ الكترونیکی‌بپردازد و موانع‌ دستیابی‌ به‌ این‌ مهم‌ را مورد بررسی‌ قرار دهد.

پیشگفتار         

  توسعه‌ روزافزون‌ فن‌آوری‌ های‌ اطلاعاتی‌ وارتباطی‌ و به‌ ویژه‌ ظهور پدیده‌ اینترنت‌ تاثیرشگرفی‌ برزندگی‌ مردم‌ ونیز رفتار ومناسبات‌ اجتماعی‌ آنان‌ گذارده‌ است‌. امروزه‌ دولت‌هادرتلاش‌اند تا با تكیه‌ بر فن‌آوری‌های‌ جدید اطلاعاتی‌ روش‌ حكومتی‌ خود را به‌گونه‌ای‌ تغییردهند كه‌ "رسالت‌ پاسخ‌گویی‌" به‌ مردم‌ را دركم‌ترین‌ زمان‌، با بهترین‌ كیفیت‌ وكم‌ترین‌ هزینه‌ به‌انجام‌ رسانند و اینترنت‌ بهترین‌ راه‌ ممكن‌ برای‌ رسیدن‌ به‌این‌ مقصود است‌.

 دولت‌ الكترونیکی‌،دولتی‌ هوشمند است

دولت‌ الكترونیکی‌،دولتی‌ هوشمند است‌ كه‌ قادر است‌ فن‌آوری‌ های‌ جدید اطلاعاتی‌ و ارتباطی‌ را در جهت‌تقویت‌ خدمات‌ دولتی‌ به‌ اختیار در آورد. دولت‌ الكترونیکی‌ به‌ ارائه‌ اطلاعات‌ و خدمات‌پیوسته‌ از طریق‌ اینترنت‌ یا سایر روش‌های‌ دیجیتال‌ توسط دولت‌ها اطلاق‌ می‌ گردد. انقلاب‌الكترونیک‌ این‌ ظرفیت‌ را دارد تا بخش‌ دولتی‌ را تغییر شكل‌ دهد و رابطه‌ میان‌ دولت‌ وشهروندان‌ را از نو پایه‌ ریزی‌ نماید. دولت‌ الكترونیک‌ تحقق‌ شعار "دولت‌ پاسخ‌گو" است‌ كه‌ضمن‌ پاسخ‌گویی‌، امكان‌ دسترسی‌ شهروندان‌ به‌ اطلاعات‌ مورد نیاز آن‌ها را به‌ بهترین‌ نحوفراهم‌ می‌ سازد. فعالیت‌ها وابتكارهای‌ دولتی‌ در رابطه‌ با پیاده‌سازی‌ دولت‌ الكترونیکی‌ درسال‌های‌ اخیر در اكثر كشورها شتاب‌ روزافزونی‌ داشته‌ است‌، لیكن‌ چالش‌های‌ موجود برسرراه‌ تحقق‌ این‌ پدیده‌ جدید كه‌ در جای‌ خود از اهمیت‌ ویژه‌ای‌ برخوردار است‌، از موانع‌عمده‌ پیشرفت‌ مطلوب‌ كارمحسوب‌ می‌ شود.  

 دولت‌ الكترونیکی‌ چیست‌؟

 دولت‌ الكترونیکی‌، كاربرد فن‌آوری‌ به‌ ویژه‌ برنامه‌ های‌ كاربردی‌ شبكه‌-محور اینترنت‌ توسطدولت‌ هاست‌ كه‌ جهت‌ افزایش‌ دسترسی‌ و ارائه‌ اطلاعات‌ و خدمات‌ دولتی‌ به‌ شهروندان‌،شركای‌ تجاری‌، كارمندان‌، سایر مؤسسه‌ها و موجودیت‌ های‌ دولتی‌، اعمال‌ می‌ شود. دولت‌الكترونیکی‌ به‌ ارائه‌ اطلاعات‌ و خدمات‌ دولتی‌ پیوسته‌ از طریق‌ اینترنت‌ یا سایر روش‌ های‌دیجیتال‌ به‌ مردم‌، اطلاق‌ می‌ گردد. انقلاب‌ دولت‌ الكترونیکی‌ قابلیت‌ آن‌ را دارد تا بخش‌ دولتی‌را تغییر شكل‌ دهد و رابطه‌ میان‌ دولت‌ و شهروندان‌ را از نو پایه‌ ریزی‌ نماید. در این‌ صورت‌سازمان‌ های‌ دولتی‌، موظف‌ خواهند بود تا روابطشان‌ را با شهروندان‌، تجار، كارمندان‌ دولت‌و سایر مؤسسه‌های‌ دولتی‌ و خصوصی‌ تنظیم‌ كنند. چنین‌ دولتی‌ موقعیتی‌ را فراهم‌ می‌ آورد تاارائه‌ خدمت‌ به‌ شهروندان‌ را بهبود بخشد. شهروندان‌ باید قادر باشند تا خدمات‌ و اطلاعات‌را در هر زمان‌ ممكن‌ بر اساس‌ استانداردهای‌ جاری‌ كسب‌ كنند و به‌ همراه‌ تجار و دولت‌ های‌محلی‌ و مركزی‌ بتوانند گزارش‌ های‌ مورد نیاز را بدون‌ لزوم‌ استخدام‌ حقوق‌دان‌ و حسابدارتهیه‌ كنند. كارمندان‌ دولت‌ باید بتوانند خدمات‌ خود را به‌ همان‌ سادگی‌، با همان‌ بازده‌ واثربخشی‌ همتایان‌ خود در بخش‌ تجاری‌ ارائه‌ دهند. در این‌ راستا یك‌ راهبرد اثربخش‌ به‌شكل‌ قابل‌ توجهی‌ به‌ بهبود بخش‌ دولتی‌ كمك‌ می‌ نماید، این‌ راهبرد شامل‌ این‌ موارد است‌ : 

 تسهیل‌ ارائه‌ خدمات‌ به‌ شهروندان

‌ حذف‌ لایه‌ های‌ زائد مدیریت‌ های‌ دولتی

‌ ü       فراهم‌ كردن‌ امكان‌ دسترسی‌ آسان‌ شهروندان‌، تجار، و كارمندان‌ سایر سطوح‌ دولتی‌ به‌اطلاعات‌ و خدمات‌ دولتی‌

ü       تسهیل‌ فرآیندهای‌ اجرایی‌ مؤسسه‌ها و كاهش‌ هزینه‌ ها از طریق‌ یكپارچه‌ سازی‌ وحذف‌ سامانه‌های‌ مازاد . و كارآمد ساختن‌ عملیات‌ دولتی‌ جهت‌ تضمین‌ پاسخ‌گویی‌ سریع‌ به‌ نیازهای‌ شهروندان‌. 

 چرا دولت‌ الكترونیک‌ ؟

جامعه‌ اطلاعاتی‌، بسیاری‌ از سازمان‌ها را وادار می‌ كند تا ابتكارهای‌ مربوط به‌ دولت‌الكترونیکی‌ را جهت‌ نیل‌ به‌ اهداف‌ و موقعیت‌ های‌ ذیل‌ پذیرا باشند:

 ü       ارائه‌ خدمات‌ دولتی‌ الكترونیکی‌ و یكپارچه‌. سازمان‌ های‌ دولتی‌ ورای‌ ارائه‌ خدمات‌ پیوسته‌می‌ توانند خدماتی‌ با ارزش‌ افزوده‌ و منسجم‌ ارائه‌ نمایند. آن‌ها قادر خواهند بود تا به‌ جای‌سرگردان‌ كردن‌ مردم‌ میان‌ چند اداره‌ یا پایگاه‌ اینترنتی‌ مختلف‌ جهت‌ به‌ دست‌ آوردن‌ تأییددولتی‌، به‌ آن‌ ها امكان‌ دهند تا امور خود را تنها از یك‌ نقطه‌ دسترسی‌ انجام‌ دهند.

 ü       رفع‌ طبقات‌ دیجیتال‌. دولت‌ ها می‌ توانند امكان‌ دسترسی‌ به‌ فن‌آوری‌ جدید را برای‌ مردم‌عوام‌ و امكان‌ آموزش‌های‌ رایانه‌ ای‌ را برای‌ جوانان‌ و سالمندان‌ از طریق‌ برنامه‌ های‌ متنوع‌فراهم‌ نمایند.

 ü       امكان‌ آموزش‌ مادام‌ العمر. اندیشه‌ تمام‌ نشدن‌ آموزش‌ با پایان‌ یافتن‌ دوران‌ مدرسه‌،امروزه‌ از طریق‌ آموزش‌ از راه‌ دور تحقق‌ یافته‌ است‌. جامعه‌ای‌ با نیروی‌ كار فرهیخته‌ كه‌ ازمختصات‌ دولت‌ الكترونیکی‌ است‌، نیازمند آن‌ است‌ كه‌ به‌ طور پیوسته‌ از آموزش‌های‌ پیشرفته‌ وفردی‌ برخوردار باشد.

ü       بازسازی‌ روابط میان‌ دولت‌ ها با مردم‌. به‌ جای‌ تأمین‌ خدمات‌ یكسان‌ برای‌ همه‌، دولت‌ هامی‌ توانند به‌ كمك‌ فن‌آوری‌ جدید با مردم‌ به‌ صورت‌ افرادی‌ مجزا عمل‌ و به‌ آن‌ها خدمات ‌شخصی‌ ارائه‌ نمایند. در این‌ صورت‌ شهروندان‌ در روابط خود با دولت‌، احساس‌ مسئولیت ‌بیش‌ تری‌ می‌ كنند و اعتماد و اطمینان‌ خود را نسبت‌ به‌ بخش‌ دولتی‌ دوباره‌ به‌ دست‌ می‌آورند.

 ü       توسعه‌ اقتصادی‌. دولت‌ها می‌توانند با ارائه‌ خدمات‌ پیوسته‌ به‌ بازرگانان‌ آن‌ ها را درامورشان‌ یاری‌ دهند. اتصال‌ به‌ شبكه‌ و استفاده‌ از ابزار شبكه‌، آن‌ ها را در اموری‌ چون‌ اخذمشاوره‌ و انگیزه‌ های‌ مالی‌ كمك‌ می‌ كند. به‌ علاوه‌، آن‌ ها قادر خواهند بود تا از مزایای‌ به‌روز بودن‌، ارتباط نزدیك‌ تر با مشتریان‌، و رشد و توسعه‌ محلی‌ و جهانی‌ بازارهای‌ خودبهره‌مند شوند.

ü       ایجاد یك‌ نوع‌ حكومت‌ مشاركتی‌. دولت‌ الكترونیکی‌ می‌ تواند به‌ یك‌ مردم‌سالاری‌ مستقیم‌منتهی‌ گردد. هم‌ اكنون‌ نیز برخی‌ دولت‌ ها در سطح‌ محلی‌، از مناظره‌ها و تریبون‌ های‌ آزادبحث‌ و گفت‌ وگو، و رای‌ گیری‌ های‌ اینترنتی‌ در جهت‌ بهبود فرآیند های‌ تصمیم‌ سازی‌خویش‌ حمایت‌ می‌ نمایند. 

 ضرورت‌ ایجاد دولت‌ الكترونیکی

‌ به‌ عنوان‌ ضرورت‌ توجه‌ به‌ اندیشه‌ دولت‌ الكترونیکی‌، عوامل‌ متعددی‌ را می‌ توان‌ نام‌ برد كه‌مهم‌ترین‌ آن‌ ها عبارت‌اند از:  

الف‌) بحران‌ اعتماد به‌ دولت‌

در دهه‌ های‌ اخیر مردم‌ احساس‌ می‌ كنند كه‌ از دولت‌ ها فاصله‌ گرفته‌اند. این‌ نكته‌ به‌ وضوح‌در كاهش‌ تعداد رأی‌ دهندگان‌ و در نظر سنجی‌ های‌ عمومی‌ مشهود و گویای‌ آن‌ است‌ كه‌اعتماد به‌ دولت‌ ها به‌ پایین‌ ترین‌ حد خود رسیده‌ است‌. این‌ مسئله‌ به‌ویژه‌ برای‌ جوانان‌ حقیقت‌دارد، چرا كه‌ در دوره‌ ای‌ زندگی‌ می‌ كنند كه‌ در برخی‌ كشورها رسوایی‌ های‌ سیاسی‌ واقتصادی‌ و نیز ضعف‌ های‌ عمومی‌ موجب‌ تكدر ذهن‌ آنان‌ نسبت‌ به‌ دولت‌ و خدمات‌ دولتی‌شده‌ است‌. مردم‌ امروزه‌ از خدمات‌ دولتی‌ به‌ عنوان‌ فرایندی‌ زمان‌ بر، هزینه‌ بر، و پر درد سریاد می‌ كنند، در حالی‌ كه‌ اندیشه‌ دولت‌ الكترونیکی‌ می‌ تواند این‌ تصور را كاملا تغییر دهد.دولت‌ الكترونیکی‌ قابلیت‌ آن‌ را دارد كه‌ رابطه‌ میان‌ دولت‌ و مردم‌ را به‌ طور كلی‌ متحول‌ كند وخدمات‌ دولتی‌ را كاملا بهبود بخشد. 

 ب‌) خواست‌ مردم

در این‌ مرحله‌ سؤال‌ اساسی‌ آن‌ است‌ كه‌ «مردم‌ از دولت‌ الكترونیکی‌ چه‌ انتظاری‌ دارند؟» آن‌ چه‌ مردم‌ واقعا از دولت‌ الكترونیکی‌ انتظار دارند، ارتباط بهتر و ساده‌ تر با نمایندگانی‌است‌ كه‌ به‌ آن‌ ها رای‌ داده‌اند. آن‌ها می‌ خواهند كه‌ دولت‌ نسبت‌ به‌ خواست‌شان‌ بیش‌ترپاسخ‌گو باشد و انجام‌ امور و تعاملات‌ میان‌ آن‌ ها را بهبود بخشد. مردم‌ می‌ خواهند كه‌ نقش‌موثرتری‌ در فرایند دمكراتیك‌ داشته‌ باشند. در یك‌ نظر خواهی‌ كه‌ توسط یكی‌ از مراكزتحقیقاتی‌ امریكا انجام‌ گرفته‌ است‌، دو مورد از مهم‌ ترین‌ انتظارات‌ مردم‌ از دولت‌ الكترونیکی‌عبارت‌ بودند از: پاسخ‌ گویی‌ بیش‌ تر دولت‌، و دسترسی‌ بیش‌ تر و بهتر به‌ اطلاعات‌ دولتی‌.آن‌ها خواهان‌ آن‌ هستند كه‌ بتوانند به‌ خدمات‌ دولتی‌ از هر جای‌ ممكن‌، خانه‌، اداره‌ و یا هرنقطه‌ جغرافیایی‌ دیگر، بدون‌ هیچ‌ گونه‌ محدودیتی‌ در زمینه‌ نحوه‌ دست‌ یابی‌ (از طریق‌ رایانه‌شخصی‌، تلفن‌ همراه‌، بی‌ سیم‌، تلویزیون‌ شبكه‌ای‌)، دسترسی‌ داشته‌ باشند.  

پ‌) نسل‌ جوان‌ دیجیتال

‌ برای‌ نسل‌ جدید رهبران‌ دولتی‌، پیشتازان‌ جوانی‌ كه‌ صفحه‌ كلیدها و ارتباطات‌ بی‌ سیمی‌بخشی‌ از ابزار ارتباطی‌ شان‌ محسوب‌ می‌ شود، هجوم‌ فن‌آوری‌ جدید یك‌ امر محتوم‌ است‌.رسانه‌ی‌ الكترونیکی‌ از مدت‌ها پیش‌ نقش‌ عمده‌ای‌ در زندگی‌ كودكان‌ و نوجوانان‌ ایفا نموده‌ واكنون‌ بسیاری‌ از آن‌ ها از داشتن‌ ابزار رسانه‌ای‌ شخصی‌ خویش‌ در شعف‌ هستند. آن‌ هاهمچنین‌ در دنیایی‌ رشد می‌ كنند كه‌ از شبكه‌ های‌ اطلاعاتی‌، ابزار دیجیتال‌، و شعار «ارتباط ابدی‌» اشباع‌ است‌. براساس‌ مطالعه‌ یك‌ مركز تحقیقات‌ تا سال‌ ۲۰۰۲ میلادی‌ قریب‌به‌۷۰درصد كودكان‌ ۵ تا ۱۸ ساله‌، متصل‌ به‌ شبكه‌ خواهند بود. 

 ت‌) صرفه‌ جویی‌ در هزینه‌ها

دولت‌ الكترونیکی‌ اگر به‌ خوبی‌ پیاده‌ شود، به‌ معنی‌ دولتی‌ كارآمدتر با هزینه‌ ای‌ كم‌ تر برای‌مردم‌(پرداخت‌ كنندگان‌ مالیات‌) خواهد بود. دولت‌ الكترونیکی‌، هزینه‌ تعاملات‌ میان‌ مردم‌ وحكومت‌ و نیز میان‌ سطوح‌ مختلف‌ حكومتی‌ را كاهش‌ می‌دهد. تجربیات‌ سال‌های‌ اخیر نشان‌داده‌ است‌ كه‌ دسترسی‌ مردم‌ به‌ اطلاعات‌ دولتی‌ از طریق‌ شبكه‌، هزینه‌ دولت‌ها را به‌ طور قابل‌توجهی‌ كاهش‌ داده‌ است‌. با تأمین‌ دسترسی‌ عمومی‌ الكترونیکی‌ و خدمات‌ پیوسته‌، به‌ عنوان‌اهداف‌ عمومی‌، دولت‌ توانسته‌ است‌ كار ایجاد قرار دادن‌ اطلاعات‌ به‌ صورت‌ پیوسته‌ در شبكه‌های‌ خانگی‌، فضای‌ خدمت‌ رسان‌، طراحی‌ وب‌، پایگاه‌ اطلاعاتی‌ و غیره‌ را با هزینه‌ ای‌ كم‌ تراز هزینه‌ های‌ كوتاه‌ مدت‌،انجام‌ دهد. دولت‌ ها می‌ توانند خدمت‌ به‌ مراجعین‌ را با به‌ كارگیری‌ابتكارهای‌ دولت‌ الكترونیکی‌ كه‌ اقدام‌های‌ مؤسسه‌ها و سرمایه‌ گذاری‌ های‌ مربوط به‌ IT رایكپارچه‌ می‌ سازند، بهبود بخشند. این‌ ابتكارها می‌ توانند سرمایه‌ های‌ هنگفتی‌ را از طریق‌صرفه‌ جویی‌ ناشی‌ از كاهش‌ دیوان‌سالاری‌های‌ اضافی‌، ایجاد نمایند.           

ث‌) راهبرد دولت‌ الكترونیکی‌

 دولت‌ الكترونیکی‌ تنها با ایجاد پایگاه‌های‌ وب‌ و بكارگیری‌ فن‌آوری‌های‌ مرتبط تحقق‌ نمی‌یابد، بلكه‌ ورای‌ آن‌ تغییر روش‌ ها و فرآیندهای‌ ارائه‌ خدمات‌ و تصمیم‌ سازی‌ نیز ضروری‌می‌ نماید. چالش‌های‌ موجود تنها به‌ فن‌آوری‌های‌ به‌كار گرفته‌ شده‌ بر نمی‌‌گردد، بلكه‌چالش‌های‌ اصلی‌ به‌ ایجاد تغییرات‌ اساسی‌ در فرآیندهای‌ كاری‌ و روش‌ مواجه‌ شدن‌ دولت‌ بامراجعان‌ خود مربوط می‌ شود. 

 مهم‌ترین‌ اهداف‌ سیاست‌ ها و ابتكارهای‌ دولت‌ الكترونیکی

‌مهم‌ترین‌ اهداف‌ سیاست‌ ها و ابتكارهای‌ دولت‌ الكترونیکی‌عبارت‌اند از: تسهیل‌ دریافت‌ خدمات‌ و ایجاد تعامل‌ بین‌ دولت‌ و شهروندان‌. بهبود بازدهی‌ واثربخشی‌ بخش‌ دولتی‌. و بهبود پاسخ‌گویی‌ دولت‌ به‌ شهروندان‌. بهبود ارائه‌ خدمات‌ بخش‌دولتی‌ بر چهار گروه‌ شهروند-مدار متمركز می‌شود:

گروه‌ اول‌: افراد حقیقی‌ یاشهروندان‌ (دولت‌ - به - شهروندان‌)

 ارائه‌ خدمات‌ سهل‌الوصول‌ و با كیفیت‌ كه‌ تنها از یك‌ نقطه‌ و به‌ راحتی‌ توسط شهروندان‌ قابل‌ دسترس‌ باشد.

  گروه‌ دوم‌: بخش‌ غیر دولتی‌ (دولت‌ - به‌- تجار)

 كاهش‌ بار بخش‌ غیر دولتی‌ از طریق‌حذف‌ جمع‌ آوری‌ اطلاعات‌ مازاد و توسعه‌ فن‌آوری‌ های‌ ارتباطی‌ جهت‌ تجارت‌ الكترونیکی‌.

  گروه‌ سوم‌: میان‌ دولتی‌ (دولت‌ - به‌ دولت‌)

 تسهیل‌ در امر گزارش‌ دهی‌ برای‌ دولت‌ های‌محلی‌ و مشاركت‌ آن‌ها با دولت‌ مركزی‌ در ارائه‌ خدمات‌ به‌ شهروندان‌، انجام‌ بهتر محاسبه‌عملكرد و صرفه‌ جویی‌ قابل‌ توجه‌ در امر اجرایی‌ و ارائه‌ برنامه‌ها به‌ دلیل‌ وجود داده‌ های‌دقیق‌تر.

  گروه‌ چهارم‌: درون‌ دولتی‌ (بازدهی‌ و اثر بخشی‌ دولتی‌)

 كاربرد بهتر فن‌آوری‌های‌ نوین‌جهت‌ كاهش‌ هزینه‌ ها و افزایش‌ كیفیت‌ امور اجرایی‌ دولت‌، با استفاده‌ از بهترین‌ روش‌های‌موجود در هر حوزه‌ از قبیل‌ مدیریت‌ زنجیره‌ تأمین‌، مدیریت‌ مالی‌ و مدیریت‌ دانش‌. در این‌صورت‌، موسسه‌های‌ دولتی‌ قادر خواهند بود تا اثر بخشی‌ خود را بهبود بخشنده‌، تأخیر درفرآیندها را حذف‌ كنند و رضایت‌ و ابقای‌ كارمندان‌ خود را افزایش‌ دهند.

 منابع :M.Serajalghom & M.Fahimi, "Electronic Government: Opportunities &Challenges" , The First Euro-Asia Conference on The Advances inInformation Technologies. Iran, Tehran. Oct. ۲۰۰۲. Dr.Genie Stowers, "Contemporary. Issues in Public Administration: E-Government Changes the Face of Public Service Delivery", PublicAdministration Program, San Francisco State University. "E-Government Strategy" , Implementing the Presidents ManagementAgendaforE-governmentCenter for Information Technology andE-government , February ۲۷,۲۰۰۲. Margery M. Reynolds, "E- Government as a Catayst in the InformationAge",Microsoft E- Government Initiatives. The Council for Excellence in Government, "E-Government , The NextAmerican Revolution",Washington,DC. Peter D.Hart & Robert M.Teeter, Hart- Teeter Survey" , The Council forExcellence in Government. Ellen Obrien. "Childrens Media Culture in the New Millennium:Mapping the Digital Landscape",CMEAri Schwartz,"Cost", Center for Democracy and Technology. Chief Information Office of British Colombia Government , "The E-Government Strategy" , Office of the Premier , May ۲۰۰۲. Cabinet Office of Ministry of state of England , "A Strategic Frameworkfor Public Services in the Information Age", ۲۰۰۲. Global E- Government Survey ۲۰۰۱ ",World Markets Research Center. http://WWW.Firstgove.gov

 /پایان مقاله/

..::پی نوشت ::..-----------------------------------------------

منابع اصلی مقاله:

منبع : پایگاه اطلاع رسانی ای تی آنالایز  ITanalyze  

نویسنده مقاله : معصومه‌ سراج‌ القوم ؛ مهدی‌ فهیمی

   تاریخ انتشار مقاله : ۲۶ آذر ۱۳۸۵ ، Sunday, Dec 17, 2006

 عنوان اصلی مقاله : دولت‌ الكترونیکی‌ درعمل

‌رده : دولت الکترونیکی Egovernment

لینک مستقیم به منبع اصلی مقاله  http://www.iranwsis.ir/default.asp?C=IRAR&R=&I=37&Year=1383